• Herman verkoopt de honing onder meer aan de weg voor zijn huis aan de Ronde Hoep Oost.

    Naomi Heidinga

Kettinggesprek: Imker met een missie

Naomi Heidinga

Het leven van Herman Groen draait om bijen. Hij heeft een groot aantal bijenvolken, die voor hem de lekkerste honing verzamelen. Deze Ouderkerkse imker maakt niet alleen lekkere honing, hij zet zich ook in voor het behoud van de bij.

Herman Groen zet zich in voor het behoud van de bij

Ruben Baas vraagt hem: hoe zie je de toekomst van de bij? Dit met het oog op bedreigingen van de bij: een tekort aan voedsel door verschraling van het aanbod aan bloemen en gewassen, het gebruik van bestrijdingsmiddelen en vijand nummer één: de varroamijt.

Hoe ben je met de bijen begonnen?

"Dat is via een collega gegaan. Zijn vader had bijenvolken in Drenthe. Toen hij overleed, moesten de bijen weg. Mijn collega had er niets mee, dus mijn vader en ik hebben de zorg voor de bijen op ons genomen. We hadden helemaal geen verstand van bijen, dus hebben wij een andere Ouderkerkse imker om raad gevraagd. We mochten onze volken bij hem stallen. Dat ging een aantal jaren zo door tot de imker overleed. Pas daarna zijn we ons in de bijen gaan verdiepen. Ik had destijds een eigen bedrijf, mijn vader deed altijd het meeste werk. Na zijn overlijden heb ik altijd een aantal bijenvolken aangehouden. Ik heb het imkersvak pas echt opgepakt na de verkoop van mijn bedrijf. Toen ben ik me er verder in gaan verdiepen en me onder meer gaan bezighouden met koninginnenteelt. Op Marken hebben wij daarvoor een bevruchtingsstation voor koninginnen opgezet."

Is het een uit de hand gelopen hobby?

"Ja, dat kun je wel zeggen. Van hobbyimker heb ik nu een semiprofessioneel bedrijf. Ik heb mijn volken in een straal van 25 kilometer rond Amsterdam staan. Bijvoorbeeld in het Amsterdamse Bos, bij 't Kalfje, Zorgvliet, langs de Vecht en in het Gooi. Ook bij prinses Beatrix op kasteel Drakensteyn heb ik kasten staan. Daarnaast werk ik mee aan een project waarbij we varroa resistente bijen proberen te kweken."

De varroamijt, wat is dat?

"De Varroa destructor, zoals de mijt heet, is een parasiet. Hij dringt binnen in de kolonie, en legt eitjes in de larven. Wanneer je de mijten niet bestrijdt, is de kolonie binnen twee jaar dood."

Wat kun je daar tegen doen?

"Je kunt chemische bestrijdingsmiddelen gebruiken om de mijt te bestrijden. Veel imkers doen dat liever niet. Sommige bijen hebben van nature de eigenschap om de mijt op te ruimen. We proberen koninginnen met deze eigenschap te kweken, zodat we uiteindelijk 100 procent varroa resistente volken overhouden."

Wat komt er bij het imkervak kijken?

"Het is niet alleen een kwestie van de bijen het werk laten doen. Wil je als imker honing kunnen winnen, moet je er voor zorgen dat de bijen voldoende voedsel kunnen vinden. De kasten moeten op de juiste plekken staan. De volken moeten regelmatig nagekeken worden. Met zo'n groot verspreidingsgebied betekent dat je nogal wat tijd kwijt bent. Het is belangrijk dat je regelmatig zorgt voor vers bloed. Dat betekent zoeken naar een nieuwe koninginnen en dochters daarvan aanparen met darren (mannetjesbijen) op Marken."

Waar vind je nieuwe koninginnen?

"Daarvoor maken wij soms verre reizen. We zijn onder meer in Afrika en twee keer in Turkije geweest. Dat zijn hele avonturen. De reizen maken we voor het bijenseizoen begint, in maart en april."

Kun je zo'n avontuur beschrijven?

"Turkije is best lastig, omdat mensen geen Engels spreken. Daar heb je echt een vertaler nodig. Eén van de imkers in ons netwerk is Turks, dus hij is met ons meegegaan. Vooral in het binnenland hadden we hem hard nodig, we kwamen op plekken waar toeristen doorgaans niet komen. Eenmaal daar moet je op zoek naar imkers. Die zijn te vinden op marktjes, waar ze hun honing verkopen of je moet gewoon rondrijden totdat je ergens bijenkasten ziet staan. Vervolgens ga je ze bezoeken, drink je een kop thee en kun je beginnen met onderhandelen. Sommigen willen helemaal geen koninginnen verkopen. We zijn op afgelegen plekken geweest. Vijf volwassenen mannen in een kleine auto. Wanneer een plaatselijke imker meereed, ging één van ons in de kofferbak."

Hoe zie je de toekomst van de bij?

"Die zie ik wel positief in, tenminste, wanneer het ons lukt die 100 procent resistente volken te kweken. Grote stappen zijn hierin al gezet. Belangrijk is wel dat er voldoende voedsel overblijft voor de bijen. Daarin kunnen particulieren en overheid veel betekenen door het aanplanten van bij-vriendelijke bloemen, planten en bomen. Onder meer lindebomen zijn heel belangrijk voor de bij. In Ouderkerk staan deze bijvoorbeeld op Hoger Einde Zuid en 't Kampje. In beide gevallen worden de bomen bedreigd door bouwplannen. Natuurlijk kun je bomen opnieuw aanplanten, maar het duurt jaren voordat ze groot genoeg zijn om voldoende voedsel op te leveren."

Wie nodig je uit voor het volgende gesprek?

"Alphons Vogel, hij is vrijwilliger voor onder meer het Amstelbad. Hij is tevens lid van de vogelwerkgroep. Ik wil graag weten: hoe staat het met de vogelstand in Ouderkerk?"